HAZIRLAYAN: Emine ORTAKAYA
Banu Kırbağ (2 Mart 1951, İstanbul - 18 Ağustos 2025, İstanbul), Türk pop müziği sanatçısı, besteci ve aranjör.
18 Ağustos 2025 tarihinde 74 yaşında kanser nedeniyle hayatını kaybeden Türk halk ve pop müziği sanatçısı, besteci ve Türkiye'nin ilk kadın aranjörlerindendir. 70'li yıllarda Türk pop müziğinin özgün seslerinden, aynı zamanda ilk Türk kadın aranjörlerden biri olan Banu Kırbağ, 1951 yılında İstanbul'da doğdu. Müziğe 1969 yılında lise yıllarında okul orkestrasında solistlik yaparak adım attı. Aynı dönemde İstanbul Belediye Konservatuvarında şan ve solfej eğitimi alarak kendini geliştirdi. 1972 yılında Zafer Dilek ve kardeşi Hülya Kırbağ ile üçlü müzik grubu olarak başladığı çalışmalarını 4 adet 45'lik ve 1 adet albümle 3 yıl boyunca sürdürdü. Daha sonra müzik hayatına solo olarak devam etti. 1978 yılı müzik kariyeri için dönüm noktası oldu. Ölsem de Bir Kalsam da Bir ve Unutulur ile büyük başarı elde etti. Aynı yıl başladığı, Timur Selçuk yönetimindeki Çağdaş Dershane'de 5 yıl şan, solfej, armoni, kontrşan, kontrpuan, düzenleme (aranjörlük) eğitimleri aldı. Bestelerinin düzenlemelerini yaparak "ilk Türk kadın aranjör" unvanını kazandı.
Timur Selçuk'un müzik yaklaşımından etkilenen sanatçı, yalnızca popüler müzik yapmakla kalmadı; döneminin önde gelen şairlerinin eserlerini de notalarla buluşturdu. Orhan Veli, Sabahattin Ali ve Ümit Yaşar Oğuzcan gibi Türk edebiyatının usta kalemlerinin şiirlerinin bestelenmesi için 1982 yılında “Anlatamıyorum” albümü için birçok besteci ile görüştü ancak sonuç alamadı. O dönemde yavaş yavaş başladığı beste çalışmalarına ağırlık verdi, 2 yıl boyunca yoğun çalıştı. Albümün 6 şarkısını ürettiklerinden seçerken Faruk Nafiz Çamlıbel, Ahmet Kutsi Tecer, Ümit Yaşar Oğuzcan gibi şairlerin şiirlerine de besteler yaptı. Bestelerinin düzenlemelerini yaparak "ilk Türk kadın aranjör" unvanını kazandı. Albüm 1984 yılında yayınlandı.
Dönemin Kültür Bakanı Ahmet Taner Kışlalı'nın daveti ile “Sovyet-Türk Kültür Etkinlikleri”nde Moskova, Bakü, Aşkabat gibi şehirlerde konserler verdi. Kendisi için yazılmış bir Umur Bugay müzikalinde Alpay İzer ile birlikte rol aldı ve ilk tiyatro-müzikal deneyimini bu oyunla kazandı.
1987 Kuşadası Altın Güvercin Müzik Yarışması'nda Aysel Gürel'in sözlerini yazdığı ve kendi bestelediği Bir Bahar Aşkısın'ı Ayşegül Aldinç seslendirdi. Yarışmada Kırbağ şarkının düzenlemesini yaparak 30 kişilik orkestrayı 20 bin kişilik seyirci önünde yönetti ve Türk pop müzik tarihinde ilk kadın orkestra şefi unvanını aldı. Bu yarışmada “Güneş Gazetesi Özel Ödülü”ne layık görüldü. 1991 yılında TRT tarafından Zerrin Özer’in seslendirdiği ‘Bırak Ellerimi’ ile yılın en iyi bestesi dalında birinciliğe layık görüldü.
Müzik kariyeri boyunca ‘Ölsem de Bir Kalsam da Bir, Unutulur, Az Bana, Kırık Hava, Sevgi Kuşun Kanadında’ ve bestelediği bazı Livaneli şarkıları ile ön plana çıktı. Yurt içinde ve yurt dışında birçok festival, konser ve etkinliklere katılan Kırbağ 15 albüme imzasını attı. 2000 yılında Ankara Büyükşehir Kent Orkestrası'nda solistliğe başladı. MESAM'a denetim kurulu üyesi olarak katıldı.
Besteleri, sahne performansları ve 1978 çıkışlı "Ölsem de Bir Kalsam da Bir" şarkısıyla hafızalara kazınan, Türk sanat dünyasında duruluğu, derinliği ve zamana meydan okuyan duruşuyla tanınan sanatçı, uzun yıllar müziğe katkı sağladıktan sonra, kanser nedeniyle 18 Ağustos 2025'te, İstanbul'da 74 yaşında hayatını kaybetti.
Usta sanatçının vefatını MESAM (Türkiye Musiki Eseri Sahipleri Meslek Birliği) Başkanı Recep Ergül; "Güne üzücü bir haberle başladık. MESAM üyemiz ve uzun yıllar Denetleme Kurulu Üyesi olarak kurumumuza hizmetlerde bulunmuş sanatçı Banu Kırbağ, hayatını kaybetti. Ailesine, sevenlerine ve camiamıza baş sağlığı diliyorum," diyerek duyurdu.
Vefat haberi sanat camiasında ve müzikseverlerde derin bir üzüntü yarattı.
Sanat camiasından dostlarının Banu Kırbağ'ı andığı paylaşımlardan bir kesit:
21 Ağustos 2025 — “Banu'nun hayatını kaybettiğini okuyunca içim cız etti. “Çok sevdiğim, keyifle dinlediğim, müzik kalitesine, derinliğine saygı duyduğum Kadın İşçi.” (Gülfer Akkaya)
Acı haberi Melike Demirağ şu sözlerle duyurdu: "Gençlik yıllarımın can arkadaşı, meslektaşım, eski eltim, dostum Banu'cuğum veda etmiş bu aleme. Ruhu ışıklarda olsun. Başka boyutlarda sevdikleriyle buluşsun. Seni çok sevdik. Unutulmaz şarkınla unutulmayacaksın".
Biz de kendisini unutmayacağız. Körler okulu koridorlarında bağıra-çağıra söylediğimiz şarkılar arasında Banu’nunkiler de vardı. Ruhu şad olsun.
KAYNAKÇA:
https://www.tele1.com.tr/banu-kirbag-kimdir
https://www.kadinisci.org/banu/
https://tr.wikipedia.org/wiki/Banu_K%C4%B1rba%C4%9F
https://www.hurriyet.com.tr/galeri-banu-kirbag-kimdir-kac-yasinda-ve-neden-hayatini-kaybetti-banu-kirbag-sarkilari-ve-hayati-42918243
